Monoloog: De Wand

De zorg voor de dieren en de natuur houden haar in leven. Evenals het optekenen van haar overlevingsstrijd, waarmee ze haar taal en denkvermogen intact probeert te houden. Door het boek het verslag te laten zijn, en dus ook een terugblik op de voorbije 2,5 jaar, ontstaat een ingenieus spel met de tijd.

De wand is het verhaal van een noodgedwongen wedergeboorte en een meeslepend pleidooi voor zorg en compassie voor al het leven.

Marlen Haushofer schreef De wand in 1963 in volle Koude Oorlogstijd, een periode van politieke paranoia en nucleaire dreiging. De postapocalyptische roman ontleent zijn kracht aan de indringende beschrijving van het symbiotische samenleven van mens en dier. Zonder enig spoor van sentimentaliteit slaagt Haushofer erin duidelijk te maken dat empathie en ethiek de vertelster in leven houden. De omgang met de dieren en haar behoefte om goed voor hen te zorgen, geven haar bestaan zin.

Jagen, doden, villen en slachten zijn een noodzakelijk kwaad voor de vertelster. Ze doet het met tegenzin en alleen als ze niet genoeg plantaardig voedsel meer heeft. Maar naast een pleidooi voor compassie met de ons omringende wereld is De wand ook een verhaal van de wedergeboorte van een vrouw die los van de maatschappelijke restricties en rolpatronen zichzelf heruitvindt.

‘Als de tijd uitsluitend in mijn hoofd bestaat en ik de laatste mens ben, dan zal er met mijn dood een eind aan komen. Die gedachte maakt me vrolijk. Misschien ligt het in mijn hand om de tijd te vermoorden. Het grote web zal scheuren en met zijn trieste inhoud in de vergetelheid storten. Ze zouden me daar dankbaar voor moeten zijn, maar niemand zal na mijn dood weten dat ik de tijd heb vermoord.’